Egypte

Groei blijft dankzij investeringen op peil, ondanks regionale spanningen

Ondanks de gevolgen van het conflict in het Midden-Oosten zal de groei naar verwachting robuust blijven in het boekjaar 2026-2027 (1 juli 2026 tot en met 30 juni 2027). Buitenlandse particuliere investeringen zullen een belangrijke motor van de economische activiteit blijven, ondanks een vertraging in de kapitaalinstroom uit de Golfstaten. Deze daling zou gedeeltelijk moeten worden gecompenseerd door de groeiende aanwezigheid van China, met name door de verlenging van de valutaswapovereenkomst tussen Egypte en China (ter waarde van 4,5 miljard USD) in juni 2026. Deze investeringen, die voornamelijk gericht zijn op de economische zone van het Suezkanaal, ondersteunen de ontwikkeling van de verwerkende industrie, waaronder textiel, chemie, automobielproductie en elektronica. Buitenlandse investeringen richten zich ook op de mijnbouw, energie en toeristische infrastructuur. In juni 2026 heeft Egypte de achterstallige betalingen aan internationale olie- en gasbedrijven, die in 2024 maar liefst 6,1 miljard USD hadden bereikt, volledig afgewikkeld, waardoor een belangrijk obstakel voor het herstel van de gassector is weggenomen. Dit is een bijzonder belangrijke mijlpaal, aangezien de binnenlandse gasproductie blijft dalen terwijl het verbruik blijft stijgen. Tegelijkertijd zou de geleidelijke ingebruikname van de kerncentrale van El-Dabaa (30 miljard USD), die volgens planning in 2028 van start gaat, samen met de uitbreiding van de capaciteit voor hernieuwbare energie (zonne- en windenergie), de afhankelijkheid van het land van gas moeten verminderen, dat sinds 2024 in toenemende mate wordt geïmporteerd om aan de vraag naar elektriciteit te voldoen. Verwacht wordt dat grootschalige projecten uit de VAE en Qatar ook particuliere investeringen zullen ondersteunen, de bouwactiviteit zullen stimuleren en de toeristische capaciteit zullen uitbreiden. Het door de VAE gesteunde Ras El-Hekma-project heeft al 35 miljard USD opgeleverd en zou tegen 2050 tot 150 miljard USD kunnen aantrekken, terwijl het door Qatar gesteunde Alam Al-Roum-project wordt geschat op 30 miljard USD. Diversificatie en modernisering van de export, ondersteund door de ontwikkeling van de verwerkende industrie en een verbeterd concurrentievermogen na de waardevermindering van het Egyptische pond, zouden moeten leiden tot een positieve bijdrage van de netto-export aan de economische groei.

De particuliere consumptie is de belangrijkste motor van de Egyptische economie en was in 2025 goed voor meer dan 90% van het bbp. Verwacht wordt echter dat deze consumptie zal worden getemperd door aanhoudend hoge inflatie, voornamelijk als gevolg van stijgende energie- en voedselprijzen. De geleidelijke afschaffing van brandstofsubsidies versterkt deze druk. Tegen deze achtergrond zal de Centrale Bank van Egypte (CBE) naar verwachting een voorzichtig monetair beleid blijven voeren en verdere monetaire versoepeling uitstellen tot eind 2026 of begin 2027. Huishoudens zouden niettemin moeten profiteren van aanzienlijke geldstromen vanuit de Egyptische diaspora (10,1% van het bbp in het boekjaar 2025/26) en recordinkomsten uit toerisme. De toerismesector is goed voor bijna 15% van de binnenlandse werkgelegenheid en zou, samen met verhogingen van het minimumloon en gunstige landbouwopbrengsten, de inkomens en bestedingen van huishoudens moeten ondersteunen.

Ondanks aanzienlijke vooruitgang, met name de invoering van een flexibeler wisselkoersstelsel, het behalen van een aanzienlijk primair begrotingsoverschot en de vermindering van externe onevenwichtigheden, verloopt de uitvoering van het met het IMF overeengekomen hervormingsprogramma – dat een Extended Fund Facility van 8 miljard USD omvat die loopt tot december 2026 – nog steeds ongelijkmatig. Hoewel de begrotings- en monetaire doelstellingen grotendeels zijn gehaald, vorderen de structurele hervormingen die gericht zijn op het verminderen van de invloed van de staat op de economie en het versnellen van privatiseringen langzamer dan verwacht als gevolg van politieke en institutionele weerstand.

Ondanks de begrotingsconsolidatie blijven er aanhoudende kwetsbaarheden op het gebied van herfinanciering en externe factoren bestaan

Dankzij de begrotingsconsolidatiemaatregelen die sinds 2022 met steun van het IMF zijn doorgevoerd, heeft Egypte gedurende meerdere opeenvolgende jaren een aanzienlijk primair overschot kunnen handhaven (4,8 % van het bbp in het begrotingsjaar 2025/26). Niettemin blijft de hoge rentelast op de overheidsschuld (56,6 % van de overheidsuitgaven en 14,2 % van het bbp) zwaar wegen op het algemene begrotingssaldo, dat naar verwachting in het boekjaar 2026-2027 aanzienlijk in het rood zal blijven. Het begrotingstekort zou niettemin licht moeten afnemen, als gevolg van een combinatie van een tragere uitvoering van grote overheidsprojecten (nieuwe steden, wegen, enz.), hogere belastinginkomsten – voornamelijk dankzij een bredere belastinggrondslag – en een daling van de rentekosten na de cyclus van monetaire versoepeling die de CBE in 2025 heeft ingezet. De aanpassing zal beperkt blijven door de aanhoudende omvangrijke subsidies (3,4% van het bbp), aangezien de volledige invoering van automatische prijsmechanismen voor brandstof en elektriciteit is vertraagd door de gevolgen van het conflict in het Midden-Oosten. Bovendien zal de verhoging van het minimumloon met 15% (van 7.000 EGP naar 8.000 EGP) automatisch leiden tot een stijging van de loonkosten van de overheid (3,2% van het bbp).

Verwacht wordt dat Egypte het grootste deel van zijn begrotingstekort zal blijven financieren via binnenlandse leningen in lokale valuta om zijn blootstelling aan wisselkoersrisico’s te beperken. Deze schuld, die ongeveer 75% van de totale overheidsschuld uitmaakt, bestaat grotendeels uit kortlopende instrumenten, die in een klimaat van nog steeds hoge rentetarieven regelmatig via commerciële banken moeten worden geherfinancierd. De CBE blijft de liquiditeit in de banksector nauwlettend beheren, waardoor de opname van staatsobligaties door binnenlandse banken indirect wordt vergemakkelijkt. Dit mechanisme versterkt de onderlinge afhankelijkheid tussen de staat, de centrale bank en de banksector, terwijl het bijdraagt aan het verdringen van kredietverlening aan de particuliere sector. Om het herfinancieringsrisico te verminderen, hebben de autoriteiten een strategie gevolgd die gericht is op het verlengen van de looptijden van de schuld, hoewel de resultaten tot nu toe beperkt zijn gebleven, terwijl de bruto financieringsbehoefte uitzonderlijk hoog is (ongeveer 40% van het bbp vanaf juni 2026). Om deze doelstelling te ondersteunen, is de regering van plan 50 % van de opbrengsten uit privatiseringen te besteden aan schuldafbouw, onder meer door de monetarisering van geselecteerde kustactiva, en tegelijkertijd haar beleggersbasis te diversifiëren door meer gebruik te maken van sukuk-emissies en obligaties voor particuliere beleggers. Wat externe financiering betreft, blijft Egypte de voorkeur geven aan concessionele en semi-concessionele leningen van multilaterale en bilaterale partners, terwijl het land tegelijkertijd de uitgifte van in yen en yuan luidende instrumenten uitbreidt als onderdeel van zijn bredere diversificatiestrategie. Samen met aanhoudende primaire overschotten zouden deze maatregelen ertoe moeten bijdragen dat de verhouding tussen de overheidsschuld en het bbp in het boekjaar 2026-2027 een dalende trend vertoont.

Ondanks de vooruitgang die is geboekt sinds de ernstige druk op de betalingsbalans in de periode 2022-2024, zullen de externe rekeningen van Egypte naar verwachting kwetsbaar blijven in het boekjaar 2026/27 en worden ze gekenmerkt door een aanhoudend tekort op de lopende rekening. Dit weerspiegelt een aanhoudend groot – zij het geleidelijk afnemend – handelstekort dat verband houdt met een ontoereikende binnenlandse productiebasis en aanhoudende invoer van vloeibaar aardgas (LNG) en voedingsmiddelen. Tegelijkertijd liggen de inkomsten uit het Suezkanaal onder het niveau van vóór de crisis (0,9 % van het bbp in het boekjaar 2025-2026). Een geleidelijk herstel van het kanaalverkeer blijft onzeker gezien de aanhoudende regionale instabiliteit, waaronder het conflict in het Midden-Oosten en de aanvallen van de Houthi’s in de Rode Zee. Deze zwakke punten zouden gedeeltelijk moeten worden gecompenseerd door veerkrachtige geldstromen van Egyptische expats, sterke inkomsten uit toerisme en aanhoudende groei van de export van industrieproducten. Ondertussen heeft een strengere controle van de invoer via het ACI-systeem (Advanced Cargo Information) gezorgd voor een betere beheersing van de invoerstromen. Het tekort op de lopende rekening zal naar verwachting grotendeels gefinancierd blijven worden door directe buitenlandse investeringen, instroom van portefeuillebeleggingen aangetrokken door hoge reële rentetarieven, en uitbetalingen van multilaterale en bilaterale ontwikkelingspartners. Gezien de aanzienlijke externe financieringsbehoeften blijft Egypte echter kwetsbaar voor een ommekeer in het beleggerssentiment en voor de economische gevolgen van regionale instabiliteit. Bovendien moet de verbetering van de deviezenreserves, die in juni 2026 een recordhoogte van 57 miljard USD bereikten, met de nodige voorzichtigheid worden geïnterpreteerd. Een aanzienlijk deel van deze stijging kan worden toegeschreven aan de waardestijging van de Egyptische goudreserves, en niet zozeer aan een fundamentele versterking van de externe liquiditeit.

Een stabiel regime in een onstabiele regionale omgeving

President Abdel Fattah al-Sisi, die in december 2023 na verkiezingen die door onregelmatigheden werden ontsierd, werd herkozen voor een derde – en in theorie laatste – ambtstermijn, zal naar verwachting tot ten minste 2030 aan de macht blijven. Het is echter waarschijnlijk dat een verdere grondwetswijziging hem in staat zou stellen om een vierde ambtstermijn na te streven, met de voortdurende steun van het veiligheidsapparaat. Aangezien de politieke vrijheden sterk worden beperkt, ontleent het regime zijn legitimiteit voornamelijk aan het handhaven van economische stabiliteit en het uitoefenen van diplomatieke invloed in het buitenland. De regering zal een evenwicht moeten blijven zoeken tussen de door het IMF bepleite hervormingen en de belangen van staatsactoren, met name het leger, dat nog steeds een aanzienlijke invloed op de economie uitoefent. Tegen de achtergrond van de aanhoudende crisis in de kosten van levensonderhoud, de aanhoudend hoge inflatie en de geleidelijke afbouw van subsidies zullen de autoriteiten er ook naar streven de sociale cohesie te behouden, terwijl zij selectief de maatregelen doorvoeren die nodig zijn om het vertrouwen van internationale kredietverstrekkers te behouden. Niettemin zal de onzekerheid naar verwachting tot na december 2026 voortduren, aangezien het niet verlengen van het IMF-programma waarschijnlijk een negatief signaal aan beleggers zou afgeven.

Op het internationale toneel zal Egypte naar verwachting een flexibel buitenlands beleid blijven voeren, onafhankelijk van formele alliantiesystemen, om zijn strategische autonomie te behouden. Deze aanpak is bijzonder consistent gezien het vermogen van het land om investeringen aan te trekken van actoren wier belangen soms uiteenlopen, zo niet ronduit concurrerend zijn. In deze context kan het besluit van Caïro om niet toe te treden tot het „Mekka-pact“ – een militair bondgenootschap dat in augustus 2026 werd gevormd door Pakistan, Saoedi-Arabië en Turkije – worden geïnterpreteerd als een voorkeur voor strategische ongebondenheid. Tegelijkertijd zal Egypte waarschijnlijk zijn rol als bemiddelaar in het Israëlisch-Palestijnse conflict blijven vervullen en de samenwerking op het gebied van veiligheid en energie met Israël in stand houden, ondanks de spanningen rond Gaza. Bovendien zou het verbreken van de banden met Jeruzalem de relatie van Egypte met de VS in gevaar brengen, die jaarlijks ongeveer 1,3 miljard USD aan militaire hulp verstrekt.

Bijkomende uitdagingen vloeien voort uit aanvallen door de Jemenitische Houthi-rebellen in de Rode Zee, de Golf van Aden en tegen Saoedi-Arabië, die het verkeer door het Suezkanaal ernstig blijven verstoren. Meer in het algemeen is de regio zeer onstabiel sinds het uitbreken van het conflict tussen de VS, Israël en Iran in februari 2026, waarvan de uitkomst en de gevolgen op lange termijn onzeker zijn. Mocht de vijandelijkheden aanhouden of escaleren, dan zou de economische druk op Egypte aanzienlijk kunnen toenemen, wat mogelijk van invloed zou zijn op de economische beleidskeuzes van het land. Ook de diplomatieke spanningen met Ethiopië blijven een punt van zorg na de voltooiing van de Grand Ethiopian Renaissance Dam (GERD) op de Blauwe Nijl in juli 2025. Als land stroomafwaarts zou Egypte te maken kunnen krijgen met verstoringen van de watervoorziening. Nu de onderhandelingen over een overeenkomst inzake waterverdeling in een impasse zijn geraakt, heeft Caïro zijn commerciële en militaire banden met Somalië en Eritrea, regionale rivalen van Addis Abeba, versterkt in een poging zijn strategische en diplomatieke positie in de Hoorn van Afrika te versterken.

Laatst bijgewerkt: september 2026