Sterke groei dankzij de toeristische boom, particuliere consumptie en investeringen
Ondanks onvoorspelbare internationale ontwikkelingen en een lichte vertraging zal de Cypriotische groei in 2026 robuust blijven en ruim boven het Europese gemiddelde liggen. Deze groei zal opnieuw voornamelijk worden ondersteund door de consumptie van huishoudens, waarvan de koopkracht zal blijven verbeteren dankzij hogere reële inkomens, gestimuleerd door een gunstige arbeidsmarkt. Het werkloosheidspercentage blijft dalen en bereikte in het derde kwartaal van 2025 4,1%, het laagste niveau sinds de financiële crisis, nadat het in 2015 nog rond de 18% schommelde. De consumptie zal ook profiteren van de verlenging van de btw-vrijstelling op essentiële goederen tot eind 2026, ondanks het uitblijven van inflatie in 2025. De regering heeft in april 2025 bovendien de btw op huishoudelijke elektriciteit voor een periode van één jaar verlaagd van 19% naar 9%. Daarnaast zal de economie blijven worden aangedreven door het toerisme (14% van het bbp in 2019), dat recordprestaties blijft neerzetten. In 2025 steeg het aantal internationale bezoekers met 12% ten opzichte van 2024 en ligt het 14% boven het niveau van vóór de pandemie. De eilandstaat is er dus in geslaagd het verlies van de Russische markt (20% van de bezoekersaantallen in 2019) te boven te komen dankzij een toename van het aantal bezoekers uit West-Europa (voornamelijk het Verenigd Koninkrijk, Polen en Duitsland) en Israël. De inkomsten uit toerisme stegen tussen januari en november 2025 met 15% ten opzichte van dezelfde periode in 2024. Daarentegen zijn de sectoren professionele en financiële dienstverlening sterk afhankelijk van lokale dochterondernemingen van Russische bedrijven die onder sancties vallen.
Nu de financiële omstandigheden versoepelen, zouden de vooruitzichten voor investeringen moeten verbeteren, maar dit zal een zeer geleidelijk proces zijn. Dit zou met name moeten worden aangewakkerd door een toename van de bouwactiviteiten, aangedreven door directe buitenlandse investeringen (FDI) en het „residence-by-investment“-programma, met talrijke grootschalige projecten van meer dan 8 miljard euro volgens de Association of Major Investment Projects, die betrekking hebben op infrastructuur, nieuwe jachthavens, commercieel en residentieel vastgoed en worden aangedreven door lokale en internationale vraag, enz. Hoewel het land aanzienlijke Europese steun ontvangt in de vorm van NGEU-middelen (5 % van het bbp van 2019), is het uitbetalingsschema voor deze middelen vertraagd doordat hervormingen niet tijdig zijn doorgevoerd. Begin 2026 had Cyprus slechts 43% van de goedgekeurde herstelfondsen ter waarde van 1,2 miljard euro ontvangen (1 miljard euro aan subsidies en 200 miljoen euro aan leningen). De deadline van augustus 2026 voor het indienen van aanvragen voor financiering uit het Europese herstelplan zou de uitbetaling en het gebruik van de middelen kunnen versnellen.
Een gezond begrotingstraject, maar een hoog handelstekort
De combinatie van sterke nominale bbp-groei en opeenvolgende begrotingsoverschotten zal blijven leiden tot een daling van de schuldquote. Deze neerwaartse trend had de schuldquote al in 2025 onder de drempel van 60 % van het bbp gebracht, zoals vastgelegd in de Europese begrotingsregels. Ondanks de voortzetting van btw-verlagingen en een stijging van de primaire uitgaven met 5%, waaronder hogere sociale uitgaven, zal de begroting dankzij de sterke economische omstandigheden een overschot blijven vertonen. De inkomsten zullen blijven worden ondersteund door het toerisme, een krappe arbeidsmarkt die tot loonstijgingen leidt, en robuuste consumptie. Met beheersbare financieringsbehoeften (geraamd op 3% van het bbp per jaar), ruime liquiditeitsreserves ter hoogte van 11% van het bbp en meer dan twee derde van de uitstaande schuld tegen vaste rentetarieven, is het landenrisico redelijk onder controle. De gezondheid van het banksysteem, hoewel het nog steeds enkele littekens draagt van de crisis in de eurozone, vertoont eveneens een positieve ontwikkeling. Dit geldt zowel aan de actiefzijde, waar de NPL-ratio in oktober 2025 4,2% bedroeg, als aan de passiefzijde, met een CET 1-kapitaalratio van 26,1%.
Het tekort op de lopende rekening zal aanzienlijk blijven als gevolg van tekorten in de handel in goederen en het primair inkomen. De afhankelijkheid van het land van invoer, die nog wordt versterkt door een sterke binnenlandse vraag op het gebied van zowel consumptie als investeringen, komt tot uiting in een enorm handelstekort in goederen (gelijk aan 24% van het bbp in 2024). Bovendien leidt de bloei van buitenlandse dienstverlenende bedrijven, die steeds talrijker op het eiland worden, tot een toenemende repatriëring van winsten en heeft dit een aanzienlijk inkomenstekort (9%) veroorzaakt. Dit wordt gedeeltelijk gecompenseerd door een overschot op de dienstenbalans (24%), dat zal worden ondersteund door de robuuste export van diensten, met name op het gebied van toerisme, financiën en IT. Niettemin wordt verwacht dat het tekort op de lopende rekening geleidelijk zal afnemen in lijn met de matiging van de grondstoffenprijzen, de normalisatie van de winstgevendheid van buitenlandse financiële instellingen en een groeiend overschot op de dienstenbalans. Bovendien vormt dit tekort op de lopende rekening geen grote zorg, aangezien het voornamelijk wordt gefinancierd door instroom van directe buitenlandse investeringen (12% van het bbp in 2024), met name in onroerend goed, deels gefinancierd door herinvestering van winsten. Bovendien verstoren de activiteiten van de vele in Cyprus gevestigde entiteiten met een specifiek doel, met name in de scheepvaart en de financiële sector, de externe statistieken door hun investeringen (schepen, vergunningen, enz.), die voornamelijk worden gefinancierd door buitenlandse toezeggingen. Deze entiteiten, die weinig verband houden met de binnenlandse economie, zijn grotendeels buiten onze analyse gehouden.
Een gefragmenteerd politiek landschap en aanhoudende spanningen met Turkije
Volgens opiniepeilingen (januari 2026) zullen de algemene verkiezingen van mei 2026 de parlementaire verdeeldheid waarschijnlijk bevestigen. De politieke versnippering nam al toe tijdens de Europese verkiezingen in juni 2024, toen de twee belangrijkste partijen die de regering steunden – de centristische Democratische Partij (Diko) en de centrumlinkse Sociaal-Democratische Beweging (Edek) – slecht presteerden en samen slechts 15% van de stemmen behaalden. Sinds zijn verkiezing in februari 2023 is president Níkos Christodoulídes, een onafhankelijke, gedwongen te regeren met een minderheidsregering in het parlement (met slechts 17 van de 56 zetels). Hoewel wetgeving per geval wordt aangenomen door ad-hocmeerderheden, zullen de verkiezingsuitslagen het proces waarschijnlijk nog moeilijker maken. Gekweld door deze bestuursproblemen heeft Cyprus traag gebruik gemaakt van EU-fondsen vanwege vertragingen bij de uitvoering van hervormingsdoelstellingen – op het gebied van belastinginning, energie, gezondheidszorg, onderwijs en vervoersinfrastructuur – die nodig zijn om toegang te krijgen tot het toegewezen aandeel. Dit bemoeilijkt de totstandkoming van een politieke consensus over de deling van het eiland nog verder.
Het eiland Cyprus is verdeeld tussen de Republiek Cyprus (RC), die gelieerd is aan Griekenland en lid is van de eurozone en de zuidelijke helft van het eiland bestuurt, en de Turkse Republiek Noord-Cyprus (TRNC), die alleen door Turkije wordt erkend. Hoewel er sinds 1974 een staakt-het-vuren van kracht is, met de instelling van een groene lijn en de aanwezigheid van VN-troepen, blijven de spanningen bestaan tussen Griekenland, Cyprus en de EU enerzijds en Turkije anderzijds. De maritieme aanspraken van Turkije en de TRNC in het oostelijke Middellandse Zeegebied, waaronder de exploratie van grote gasvelden, vormen een cruciaal spanningspunt. Sinds 2018 heeft Turkije herhaaldelijk exploratieschepen, begeleid door militaire schepen, naar de betwiste wateren gestuurd. De Republiek Cyprus blijft een belangrijk lid van het EastMed Gas Forum, een alliantie met Egypte, Griekenland, Israël, Italië, Jordanië en Palestina, die tot doel heeft de regionale gasindustrie te bevorderen. Cyprus zou gebruik kunnen maken van zijn voorzitterschap van de Raad van de EU in de eerste helft van 2026 om de Turkse president uit te nodigen voor een informele Raadszitting die in april 2026 op Cyprus zal plaatsvinden. Het is in dit stadium onwaarschijnlijk dat er een duurzame oplossing wordt gevonden. De Republiek Cyprus en de EU streven naar een federatie, terwijl de Turkse president vasthoudt aan twee staten. Zelfs als de huidige president van de TRNC in dit geval zou instemmen met een federatie, zou Turkije zich hiertegen verzetten.

Libië
Griekenland
Libanon
Verenigd Koninkrijk
Israël
Italië
China
Duitsland
Spanje