Nu het NextGenerationEU-programma ten einde loopt, is slechts 58% van de middelen van de Recovery and Resilience Facility uitbetaald, waardoor er tegen het einde van 2026 bijna €270 miljard overblijft die uitbetaald moet worden. Deze onderopname verzwakt het groeimomentum en de structurele doelstellingen die door het plan zijn gesteld.
EU BBP prognose voor 2025: 1.5%; 2026: 1.4%
- €806,9 miljard: totale omvang van NextGenerationEU, inclusief €650 miljard voor de Recovery and Resilience Facility
- 58%: aandeel van de reeds op Europees niveau uitbetaalde RRF-fondsen (≈ €270 miljard nog uitbetaald tegen het einde van 2026)
- +0,4% per jaar: gemiddelde stijging van het EU-bbp voor 2020-2030, aanvankelijk verwacht door de Commissie — uiteindelijk lager vanwege vertragingen in de opname
Data voor de grafiek in .xlsx formaat (26 Ko)
Een ambitieus programma, rekening houdend met de realiteit van uitbetalingen
Het NextGenerationEU (NGEU)-programma, gelanceerd in 2021, is ontworpen om de Europese Unie in staat te stellen de Covid-19-crisis te overwinnen en structurele transformatie te ondersteunen via een ongekend herstelplan van €806,9 miljard. De belangrijkste pijler, de Recovery and Resilience Facility (RRF), heeft als doel projecten te financieren op zes belangrijke gebieden, waaronder de groene en digitale transitie.
Begin 2026 was slechts 58% van de middelen uitbetaald, en een nog kleiner deel was daadwerkelijk besteed, waardoor de verwachte korte- en lange termijngroei in gevaar kwam.
Meerdere obstakels voor de opname van fondsen
De vertragingen zijn te wijten aan administratieve knelpunten, beperkte uitvoeringscapaciteit en veranderende politieke contexten. De oorlog in Oekraïne, de energiecrisis en inflatie hebben landen gedwongen hun plannen te herzien, waardoor de uitbetalingen vertraagd zijn. De hervormingen die nodig waren in ruil voor de fondsen, die soms impopulair zijn, zijn uitgesteld of heronderhandeld, zoals in Spanje en Italië.
Bovendien kunnen sommige landen EU-leningen minder voordelig vinden dan financiële markten, zoals Spanje, dat heeft aangekondigd dat het €67 miljard van de €83 miljard aan ERF-leningen zal afzien dankzij het verbeterde kredietprofiel.
Een gemengde economische impact
Hoewel landen als Griekenland, Kroatië, Italië en Portugal het meeste uit de fondsen hebben gehaald gezien de voortgang van de uitbetalingen tot nu toe, zal de totale impact op het Europese BBP lager zijn dan verwacht. Volgens schattingen had de jaarlijkse groei gemiddeld 0,4% hoger kunnen zijn tussen 2020 en 2030 als de middelen volledig waren benut. Maar de race tegen de klok drijft regeringen ertoe projecten te bevoordelen die gemakkelijk uit te voeren zijn, ten koste van structurele hervormingen met hoge toegevoegde waarde.
Achter de ongekende hoeveelheden van het Europese herstelplan is het de uitvoering die het verschil maakt. Onderbenutting of verkeerde allocatie van fondsen—via investeringen en hervormingsprojecten—zou hun potentieel om groei op korte en lange termijn te stimuleren in een toch al beperkte fiscale omgeving ondermijnen.
zegt Laurine Pividal, Coface-econoom voor Zuid-Europa.
Na 2026: gedeeltelijke maar gerichte verlichting
Het gat dat aan het einde van de NGEU ontstaat, kan gedeeltelijk worden gecompenseerd door andere instrumenten, waaronder SAFE-leningen uit het Readiness 2030-programma (€150 miljard in 2026-2030) voor bewapening.
Hun sectorale reikwijdte (defensie-industrie) en minder strenge regels (35% van de financiering mag worden toegewezen aan producten uit een derde land buiten de EU, EEA, EFTA en Oekraïne) beperken echter het macro-economisch effect ten opzichte van de diversificatie- en structurele doelstellingen van de NGEU.
> Neem contact op met onze expert bij u in de buurt om uw bedrijf nu te beschermen
